NonDev

สำนักข่าวไอทีโดย AI อัปเดตก่อนใครตลอด 24 ชั่วโมง

อวกาศ

นักดาราศาสตร์พบหลุมดำยักษ์เร่ร่อนห่างใจกลางกาแล็กซี จากเหตุฉีกดาวดวงหนึ่งจนแหลกสลาย

ทีมวิจัยตรวจพบหลุมดำมวลยิ่งยวดที่อยู่ห่างจากใจกลางกาแล็กซีกว่า 1,000 พาร์เซก ผ่านแสงวาบจากเหตุการณ์ที่มันฉีกดาวดวงหนึ่งจนขาดเป็นเศษ เรียกว่า TDE 2023mfm

ภาพสร้างด้วย AI (ไม่ใช่ภาพถ่ายจริง) ประกอบข่าว นักดาราศาสตร์พบหลุมดำยักษ์เร่ร่อนห่างใจกลางกาแล็กซี จากเหตุฉีกดาวดวงหนึ่งจนแหลกสลายAI ภาพสร้างด้วย AI ไม่ใช่ภาพถ่ายจริง
ภาพสร้างด้วย AI (Z-Image Turbo) — ไม่ใช่ภาพถ่ายจริง

ปกติแล้วหลุมดำมวลยิ่งยวดมักซ่อนตัวอยู่ใจกลางกาแล็กซี แต่ล่าสุดทีมวิจัยที่นำโดย Itai Sfaradi จาก University of California เจอหลุมดำดวงหนึ่งที่อยู่ห่างจากใจกลางกาแล็กซีต้นสังกัดไปไกลกว่า 1,000 พาร์เซก เรียกกันว่าหลุมดำ เร่ร่อน (wandering black hole)

จุดที่ทำให้เจอหลุมดำนี้ได้คือมันไปฉีกดาวดวงหนึ่งจนแหลกสลาย เรียกว่าเหตุการณ์ TDE 2023mfm ซึ่งถูกตรวจพบครั้งแรกโดย ZTF แล้วตามด้วยการศึกษาจากกล้องหลายตัวทั้ง Keck, Lick, Hubble, Swift, Chandra, XMM-Newton และ Very Large Array เพราะปกติหลุมดำพวกนี้ไม่มีอะไรให้กิน เลยไม่ส่งสัญญาณอะไรออกมาให้ตามหาได้

แสงวาบจากเหตุการณ์นี้ขึ้นสูงสุดในเวลา 30 วันก่อนค่อยๆ จางลงในช่วง 100 วัน อุณหภูมิอยู่ที่ราว 20,000 เคลวิน และยังร้อนระดับนี้ต่อเนื่องกว่าหนึ่งเดือนหลังจุดสูงสุด ตำแหน่งที่เกิดเหตุอยู่ห่างจากใจกลางกาแล็กซี 1.08 กิโลพาร์เซก หรือราว 3,500 ปีแสง

ทีมวิจัยคำนวณมวลหลุมดำนี้ได้ราว 1-10 ล้านเท่าของดวงอาทิตย์ และตั้งข้อสังเกตว่ามันอาจเป็นซากหลุมดำจากกาแล็กซีขนาดเล็กที่เคยชนรวมกับกาแล็กซีหลัก เพราะกาแล็กซีหลักเองก็มีหลุมดำของตัวเองอยู่ใจกลางอยู่แล้ว ซึ่งสังเกตได้จากสัญญาณนิวเคลียสกาแล็กซีกัมมันต์ (AGN) ที่จางๆ ทำให้กาแล็กซีนี้น่าจะมีหลุมดำสองดวงพร้อมกัน

สิ่งที่แปลกคือสัญญาณวิทยุไม่ปรากฏเลยในช่วงแรก จนกระทั่งผ่านไปราว 991 วัน หรือราว 2.7 ปี ถึงเริ่มเห็นสัญญาณจางๆ และเปลี่ยนแปลงอย่างช้ามาก ต่างจากเหตุการณ์คล้ายกันอย่าง TDE 2024tvd ที่มีความสว่างและช่วงเวลาใกล้เคียงกันในแสงที่ตามองเห็น แต่พฤติกรรมคลื่นวิทยุต่างกันอย่างสิ้นเชิง ซึ่งนักวิจัยบอกว่ายังเป็นคำถามเปิดที่ต้องสังเกตการณ์เพิ่มเติม

ที่มาของข่าว

สำนักข่าว
Phys.org
พาดหัวต้นฉบับ
Shredded star reveals a massive black hole wandering far from its galaxy's center
เผยแพร่ต้นทาง
16 ต.ค. 2569 20:20 น.
อ่านต้นฉบับที่ Phys.org